Mysten Labs, Sui Ağında Kuantuma Dirençli İlk İşlemi Gerçekleştirdi
Mysten Labs, Sui geliştirici ağında ML-DSA-65 ile imzalanmış ilk işlemi işledi. NIST standardı sonda imza şeması, protokol sürümü 139 ile devreye girdi.
AI ÖzetiAI
- Mysten Labs, Sui geliştirici ağında protokol sürümü 139 altında ML-DSA-65 ile imzalanmış ilk işlemi işledi
- ML-DSA-65, ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü'nün FIPS 204 standardı olarak sabitlendi
- NEAR Protocol, ML-DSA-65 imza şemasını kendi ana ağında çoktan devreye aldı
- Sui Vakfı'nın 6 Ağustos planında SLH-DSA tabanlı kasalar 2026 ana ağ hedefi taşıyor
Güncelleme 05:59 UTC: v1.82.0 üzerinde yürütülen işlem, ML-DSA-65 imzası standart imza başı ücret modeline bindiği için bu noktayı pratikte de doğruluyor.
Sui Test Ağında ML-DSA-65 İmzasının İlk Örneği
Şu ana kadar web3 ekosisteminin büyük bölümünü koruyan klasik imza düzeni Ed25519'du; Sui üzerindeki bir hesap işlem ancak bu şema altında onaylanabiliyordu. Kuantum bilgisayarları yeterince olgunlaştığında bu tür açık anahtarlı blok zinciri şifrelemesinin kırılabileceği düşüncesi, imza katmanının değiştirilebilirliğini sektörün bekleyen sorusu haline getirmişti. Bu sınırlama, deneysel aşamada kalktı: Mysten Labs, Sui'nin geliştirici ağında (devnet) ML-DSA-65 adlı kuantuma dirençli şema ile imzalanmış ilk yerel işlemi işledi. Gelişme bir duyuru mesajından değil, ağın kendi sürüm kaydından doğrulanıyor. Test ağının değişiklik günlüğü, ML-DSA-65 imzalarını ve çoklu imza (multisig) desteğini ekleyen protokol sürümü 139 ile bu yeteneği ilişkilendiriyor. Burada bir özellik testi söz konusu; ana ağdaki hesaplara uygulanmış bir yükseltme değil. Dijital imza aynı anda iki iş yapar: işlemin kim tarafından onaylandığını gösterir ve alttaki verinin değiştirilmediğini doğrular. Güvenlik sorusu şu: kuantum makineleri olgunlaştığında imza katmanı değiştirilebilecek mi? İmzaları sahtelemeyi başaran bir saldırgan, açık anahtarları zincir üstünde görünen adreslerden harcama yapabilirdi. ML-DSA-65, ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü'nün FIPS 204 standardı olarak sabitlediği imza şeması; uygulayıcılara deneysel bir tasarım yerine sabit ve denetlenmiş bir belirtim sunuyor. NEAR Protocol, ML-DSA-65'i ana ağında çoktan devreye aldı; ancak her zincir şemayı kendi kapsamı ve doğrulama kuralları içinde uyguladığı için Sui'deki sonuç otomatik olarak taşınmıyor. Test ağının gösterdiği şey somut: işlem yolu, artık sonda imza biçimini kabul edip doğruluyor ve üzerine çoklu imza politikaları eklenebiliyor. Bu adım, ana ağ takvimi belirlenmeden önce düğüm işletmecilerine ve cüzdan geliştiricilerine somut bir hedef veriyor.
Mysten Labs'in ortak kurucusu ve baş kriptografı Kostas Karylis, 13 Ekim'de bu dönüm noktasını duyurarak zincir üstü işlem kaydını yayımladı; yetenek ise şirketin 12 Ekim'de dağıttığı devnet v1.82.0 sürümüyle geldi. Devnet derlemesi, ML-DSA-65 ile imzalanmış bir işlemin ExecuteTransaction API'si üzerinden gönderilmesini ve VerifySignature API'si aracılığıyla doğrulanmasını sağlıyor; aynı sürüm şemayı çoklu imza (multisig) işlemlerine genişletirken GraphQL arayüzüne ve Rust SDK'sına da entegre ediyor. Maliyet konusunda vakıf, kuantum sonrası daha hacimli imzaların ve açık anahtarların işlem boyutunu Ed25519'a göre büyüttüğünü, ancak imza başına ağ yükünün değişmediğini söylüyor. Bağımsız denetim çalışmaları sürüyor ve vakıf, test ağı ile 2027 ilk çeyrek hedeflerinin test sonuçlarına göre kayabileceğini yeniden vurguluyor.
Milstone'a maliyet tarafında da netlik getiren bir ayrıntı var: kuantum sonrası imza seçimi ekstra gas ücreti taşımıyor. Kostas Karylis, birleşmeden önce 8 Ekim'de, Sui'ye özgü kuantum sonrası hesapların Pazartesi günkü devnet sürümüyle kullanıma açılacağını ve sahiplerin varlıklarını kuantum bilgisayarlarına karşı koruduğu için fazladan ödeme yapmayacağını söyledi. v1.82.0 üzerinde yürütülen işlem, ML-DSA-65 imzası standart imza başı ücret modeline bindiği için bu noktayı pratikte de doğruluyor. Mysten Labs'in GitHub sayfasında belgelenen uygulama, klasik Ed25519 şemasını ML-DSA-65 ile tek bir hesap yetkilendirmesinde harmanlayan birleşik kimlik doğrulamaya da izin veriyor; bu yetenek, mevcut kurulumların yeni şemayı tek seferde değil aşamalı olarak benimsemesini sağlıyor.
Sui Vakfının İki Hatlı Kuantum Planı
Sui Vakfı'nın 6 Ağustos tarihli kuantum hazırlık planı, iki şemayı ayrı hatlara yerleştiriyor. Normal hesaplar ML-DSA-65'e geçecek; emanet mantığından köprü protokolü mantığına kadar her şeyi güvence altına alan akıllı sözleşme kasaları ise SLH-DSA-SHA2-128s adlı, karmaya dayalı imza tasarımını kullanacak. İki şema farklı matematiksel temellere dayandığı için vakıf bunları ayrı takvimlerde yürütüyor. Katmanlama açık biçimde belirtilmiş: SLH-DSA tabanlı kasalar 2026 ana ağ hedefi taşıyor, ML-DSA-65 hesaplar yılın sonunda test ağına, bu hesapların ana ağ desteği ise 2027'nin ilk çeyreğine planlanıyor. Hiçbir tarih kesin değil. Vakıf, takvimlerin bağımsız denetimlere ve test ağı geri bildirimine göre kayabileceğini söylüyor; yani 2027 ilk çeyrek, taahhüt değil bir planlama hedefi olarak okunmalı. Göç, kullanıcıya bırakılmış bir tercih olarak tasarlandı. Kullanıcılar mevcut kurtarma ifadelerinden yeni anahtarlar türetip hesabın kimlik doğrulama anahtarını adres takma adı (aliasing) yöntemiyle değiştirecek; varlıklar yeni bir adrese taşınmayacak. Bu yaklaşım, bir soğuk cüzdan'da tutulan fonlar dahil her saklama düzenini kapsıyor, çünkü anahtar yenileme hesap katmanında gerçekleşiyor, aktarım yoluyla değil. Değişimin fiziksel bedeli büyüyen veri: ML-DSA-65 imzaları ve açık anahtarları, yerlerine geçecekleri Ed25519 bileşenlerinden daha hacimli. Vakıf, doğrulama maliyetinin benzer seviyede kalacağını belirtiyor; ancak gerçek ana ağ performansını ve güvenliğini tam olarak önümüzdeki denetimler ile testlerin ortaya koyacak. Bu performans sorusu, canlı bir stres testinde işlem hacmini saniyede 40.614.180 TPS'ye iten bir ağ için ciddi bir ölçekte.
Asıl Engeli Yetenek Değil, Benimseme Oluşturuyor
Bizim okumamız şudur: test ağındaki geçiş, sonda imzalamanın Sui'nin işlem yolunda çalışıp çalışmayacağı sorusunu kapattı; kullanıcilerin gerçekten geçip geçmeyeceği sorusunu değil. Göç isteğe bağlı olduğu için eski Ed25519 hesapları, kuantum sonrası hesapların yanında geçerliliğini koruyor ve ağın toplam güvenliği, kullanıcıların anahtar yenileme hızına bağlı olacak. Bağımsız denetim ve test ağı geri bildirimi olmak üzere iki kapı koşulu da bu hafta yayımlanan kodun dışında duruyor; vakfın planındaki her tarih bu nedenle geçici. Kapılan kapının ardından kalan kısıt yetenek değil, benimseme. Sui fiyatı son 24 saatte yaklaşık yüzde 5 geriledi; bu hareketi canlı Sui teknik analizi sayfamız, kod değişikliğinden bağımsız olarak ayrıca izliyor. Anahtar yenilemeyi planlayan kullanıcılar Sui başlangıç rehberimiz ile başlayabilir; Sui ekosistemi üzerine geniş kapsamlı içeriklerimiz etiket merkezinde toplanıyor.
Konu: Sui haberleri
Yapay zekâ destekli üretildi, AI ile incelendi ve COINOTAG editöryal gözetiminde yayımlandı.

