NVIDIA Destekli Firmus Grid, 30 Milyar Dolarlık Değerlemeyi Yatırımcıların Reddetmesi Üzerine 5 Milyar Dolarlık Halka Arzını Geri Çekti

Yatırımcılar 30 Milyar Dolarlık Değerlemeyi Kabul Etmedi

NVIDIA destekli Avustralyalı yapay zekâ veri merkezi geliştiricisi Firmus Grid, planladığı halka arzdan (initial public offering) vazgeçti. New York'ta yaklaşık 5 milyar dolar toplayacak ve şirket değerini 30 milyar dolar seviyesine taşıyacak olan liste, 9 Ekim Cuma günü geri çekildi. Amerikalı kurumsal yatırımcılardan yeterli talep gelmedi; bunun en temel nedeni, şirketin 2026 mali yılında yalnızca 51 milyon dolar gelir bildirmiş olması ve 912 megavatlık genişleme planının henüz 46 megavatlık kısmını tamamlayabilmiş olmasıydı. Fiyat, bu tablo karşısında fazla bulunmuştu. Arz, Avustralya kurumsal tarihinin en büyük halka arzları arasında sayılması bekleniyordu. Şirket, NİSAN ayında NVIDIA ve Coatue'nin katıldığı bir yatırım turunda 5,5 milyar dolar değerleme almış, ardından yaklaşık 2 milyar dolar daha topladıktan sonra bu rakamı 10,5 milyar doların üzerine çıkarmıştı. Sonra da aylar içinde 30 milyar doların üzerine koymuştu. Kullanılan değerleme çerçevesi, Amerikalı yapay zekâ bulut şirketi CoreWeave'in uyguladığına benzer bir modeldi; fark, iki yıl sonrası için öngörülen faaliyet kârına dayanmasıydı. Bazı kurumlar yaklaşık 25 milyar dolarlık bir değerlemeyi kabul edebileceklerini belirtti ama hiçbiri nihai fiyata onay vermedi. Bank of America, JPMorgan ve Morgan Stanley gibi aracı kurumlar anlaşmayı kabaca 3 milyar dolara indirdi, 20 milyar ile 25 milyar dolarlık bir değerleme aralığını da denedi ama bu da sonuç vermedi. Yatırımcıların itiraz ettği bir başka nokta, mevcut hissedarlar için kilitleme (lock-up) döneminin olmamasıydı: hisse işlemeye başlayar başlamaz ağır satış kapısı açılmış olacaktı. Meta ile Güneydoğu Asya'daki işlem kapasitesine ilişkin tedarik anlaşmasının duyurusu da itiraz listesindeydi; duyuru, pazarlama süreci başlamadan hemen önce ve yukarı yönlü güncellenen tahminlerle birlikte gelmişti. Gavekal Capital'de portföy yöneticisi Leonid Mironov, işlemin yapısını, boyutunu, fiyatlama ve değerleme yöntemini eleştirdi. Çöküşün etkisi ilişkili hisseleri de yakaladı: Firmus yatırımcısı Mas Group Holdings, Sydney borsasında gün içinde yüzde 30'a varan düşüş yaşadı. Firmus, Melbourne ve Singapur'da kiralanmış iki veri merkezi işletiyor ve Asya-Pasifik bölgesinde beş merkez daha açmayı planlıyordu. Şirket şu anda mevcut yatırımcılardan daha küçük özel bir tur ve alternatif uluslararası borsalarda listelenme olasılığını tartışıyor. Pay sahiplerine gönderilen mektupta piyasa oynaklığına ve uzun vadeli büyüme beklentilerini yeterince yansıtmayan koşullara atıfta bulunulurken, ortak CDC, 1,6 gigavatlık ortak yapay zekâ veri merkezi planının artık yürütülmediğini doğruladı.

Lumentum'un Sipariş Defteri 2029'a Kadar Dolu

Lumentum'un chief executive officer'ı Michael Hurlston, yapay zekâ veri merkezleri için optik bileşen üretim kapasitesinin 2029 başına kadar satıldığını açıkladı. Şirketin resmi bildirimi sektör değerlendirmelerine de yansıdı. Amerikalı üretici, yapay zekâ kümelerinde çipler ve raflar arasındaki veri akışını taşıyan yüksek hızlı optik cihazları imal ediyor ve talep, fabrikaların yıllarca yetişemeyeceği bir düzeyde: bazı ürünlerde siparişlerin kabaca yüzde 70'i 2027 boyunca karşılanamıyor, bazılarında ise talebin yaklaşık yüzde 30'u 2028'de bile karşılıksız kalıyor. Plan, Tokyo metropol bölgesindeki ana tesislerde ve bitişik yapılarla en az 350 milyon dolarlık yatırım yapmak; şirket Birleşik Krallık'taki üssünde kapasiteyi artırmış durumda. Hurlston'un uyarısı açık: yeni kapasite kurmak tipik olarak üç ile beş yıl alıyor. Birkaç büyük bulut sağlayıcısı, genişlemenin sermaye harcaması riskini üstlenmeyi kabul etti; bu düzenleme, gelecekteki arzı müşterilere ayırırken fabrika inşasını Lumentum'un kendi finansman planının dışında tutuyor. Kayıtlı siparişler, gelir görünürlüğünü on yılın derinliklerine taşıyor; yine de uzun inşaat döngüsü, karşılanamayan talebin ne kadar hızlı satışa dönüşebileceğini sınırlıyor. Açığa düşen yüzdeler, operatörlerin birebir yaşadığı darboğaza sayısal bir çerçeve de çiziyor: optik transceiver'lar, sektör genelinde GPU kurulumlarının gerisinde kalan bileşenler arasında.

Sözleşmeye Bağlı Gelir Fon Buluyor, Öngörülen Gelir Bulamıyor

Cuma günkü iki haber, yapay zekâ sermaye piyasalarının şu anda neyi finanse etmeye razı olduğunun sınırını gösteriyor. Lumentum'un kaynak arayışı yok: kapasitesi yıllar öncesinden sözleşmeye bağlanmış durumda ve bulut müşterileri fabrikaları şimdiden finanse ediyor. Firmus ise 30 milyar dolarlık talebinin arkasında 51 milyon dolarlık gelirle 20 ile 25 milyar dolarlık daraltılmış aralığı bile geçemedi; Mas Group Holdings'in yüzde 30'luk sıçraması, borsada listeli sahiplerde bu riskin nerede ortaya çıktığını gösteriyor. Aynı hafta OpenAI, yatırımcılara Eylül sonu itibarıyla yıllıklandırılmış gelirinin 50 milyar dolar civarında olduğunu bildirdi; 2026 sonuna kadar en az 70 milyar dolar öngörülüyor ve bu, kurumsal genişlemeye dayanan kabaca yüzde 40'lık bir büyüme demek. Şimdi özel sermayeden finanse edilmeye çalışılan, sipariş defteri değil, tam da bu öngörü.