Everstake'in Blockspace'i Solana (SOL) İşlem Verisini Ayda 4.000 Dolara Sattığı İddiası

Blockspace, İşlem Erişimini Ayda 4.000 Dolara Sattı

Solana (SOL), tasarımı gereği halka açık bir blok zinciri mempool'una sahip değil — bu tercih, front-running'in (öncü işlem) ağın dışında tutulması için bilinçli bir mimari karar olarak sunuluyor. Ancak zincir üstü veriler, bu kalkanın tam tersi bir amaç için kullanılmış olabileceğine işaret ediyor: Corvus Labs araştırmacısı Andrei Vacariu'nun yürüttüğü zincir üstü bir inceleme, söz konusu tasarımın ücretli bir ürüne dönüştürüldüğünü iddia ediyor. Validator operatörü Everstake'in satışa sunduğu Blockspace hizmeti, bekleyen işlemleri gören özel bir veri akışını ayda 4.000 dolara tanıtıyor ve operatörün kendi dokümantasyonu da tam olarak bu paketi tarif ediyor. Şemaya katılan validatorlar ise blok kurmaya schedule edilmişken aldıkları trafikteki erken görüntüyü paylaştıkları için ayda 10 SOL — kabaca 1.000 dolar — başlangıç ödemesiyle cezbediliyor. Bu veriyi ele geçiren quant masaları, iddiaya göre sıradan kullanıcıların emirlerini DeFi borsalarında daha işlem gerçekleşmeden front-run edebiliyor ve sandwich saldırıları düzenleyebiliyor. Vacariu, parayı zincir üzerinde izledi: Blockspace'in gelir paylaşım kasasının Prostaking, RockawayX, Staking Facilities ve Stake.org'a ödemeler yaptığını gösteren veriler mevcut; Staking Facilities'in Temmuz'dan bu yana 950 SOL'ün üzerinde, Prostaking'in ise 200 SOL'ün üzerinde tahsil ettiği öne sürülüyor. Eski Grayscale kurucu genel müdürü David Kinitsky'nin liderlik ettiği Everstake tek bir makine değil; toplam 50 milyon SOL'ü aşan staking ağırlığına sahip 39 validator'dan oluşan bir birlik — bunun yaklaşık 7,4 milyon SOL'si doğrudan delege edilmiş durumda. Rapora göre müşteriler, hiçbir blok oluşmadan önce gelen trafiği Everstake sunucularına yansıtan Everstake yazılımını çalıştırabiliyor; böylece kendi emirlerini perakende akışının hemen öncesine ya da hemen ardına sokuşturabiliyor. Aynı zincir izi, satış ekiplerinin şemaya ek validator düğüm operatörleri topladığını da ortaya koyuyor. Vacariu'nun sıradan kullanıcılar için özeti acımasızdı: “Solana'daki her trader bu slotlara denk geliyor, hangi liderlerin trafiğini aynaladığını bilemiyor ve bu uygulamadan çıkmanın bir yolu yok.” Everstake ise X üzerindeki bir açıklamayla iddialara karşı çıktı; şirket, tam da bu tür aktiviteleri önlemek için “filtreleme mekanizmaları” çalıştırdığını ve ekosistemin diğer büyük oyuncularının da MEV altyapısını farklı mimarilerle yürüttüğünü kaydetti. İddiaların geldiği piyasada emir akışı sömürüsü zaten ölçülebilir boyutta: özel Prop AMM'lerin yakın zamanda Solana DEX hacminin yüzde 30'una varan kısmını ele geçirdiği tespit edilmişti.

Transaction V1, Boyut Tavanını Üç Katına Çıkardı

Bu tartışma yaşanırken protokolün kendisi de durmadı. Solana, 15 Eylül'de yaklaşık 01:00 UTC'de, mainnet'in 1.035 numaralı epoch'u başlangıcında Transaction V1'i aktive etti ve serileştirilmiş işlem boyutu tavanını 1.232 bayttan 4.096 bayta yükseltti — işlem başına düşen zarf üç kattan fazla genişledi. Yeni format, geliştiricilerin daha fazla talimatı, imzayı ve veriyi tek bir atomik işlem içine paketlemesini, yani her adımın birlikte başarıya ulaşmasını ya da birlikte başarısız olmasını mümkün kılıyor; karmaşık operasyonların birden fazla gönderimde bölünmesine son veriyor. Eski 1.232 baytlık tavanın altında ezilen iş yükleri — sıfır bilgi kanıtları, büyük çoklu imzalı cüzdanlar ve diğer veri yoğun operasyonlar — en net kazananlar arasında. Kritik ayrıntı şurada: yükseltme performans tarafında hiçbir şeyi değiştirmiyor; işlem hacmi, ücretler ve onay hızı aynı kalıyor. Yani bu bir ölçeklenebilirlik (scalability) değişikliği değil, kapasite değişikliği. v1 formatı ayrıca eski Address Lookup Tables yapısını, işlem başına mevcut 64 hesap sınırını koruyarak satır içi hesap yönetimiyle değiştiriyor. Legacy ve v0 işlem formatları çalışmaya devam ediyor; uygulamaların v1'e katılımı opsiyonel ve cüzdanların, indeksleyicilerin ve RPC sağlayıcılarının yeni formatı doğru şekilde kurmak, imzalamak veya okumak için yazılım güncellemesi yapması gerekiyor. Piyasanın tepkisi ise sönüktü. Kripto piyasasının genelinde geçtiği yumuşak bir seans boyunca SOL ılımlı biçimde geriledi ve aktivasyonun hemen öncesinde psikolojik 100 dolar çizgisinin altına sarkarken 97 dolar civarında el değiştirdi. Kısa vadeli grafik artık 95–98 dolar bandını kilit destek bölgesi olarak işaret ediyor: 95 doların altında kalıcı bir kırılım 90 doların başını açarken, 100 doların geri alınması ve 103–105 doların aşılması 110 dolarlık direnç bölgesini yeniden gündeme taşır. Fazladan açılan alanın gerçek geliştirici aktivitesine dönüşüp dönüşmeyeceği orta vadeli soru: sıfır bilgi kanıtları ve toplu multisig akışları v1 üzerinden yönlendirilmeye başlanırsa, etkinin zaman içinde uygulama geliştirme sayılarında ve işlem adetlerinde görünmesi bekleniyor.

Hız Değil, Güven Sınavı

İki hikâye aynı haftaya denk düştü ve aynı Solana ağını iki uçtan çerçeveliyor. Yükseltmenin yayımlanmış teknik spesifikasyonları somut değişikliği doğruluyor: 15 Eylül'de saat 01:00 UTC civarında mainnet epoch 1.035'te feature-gated bir aktivasyon, serileştirilmiş boyutu 1.232'den 4.096 bayta taşıma ve ücret ile verimde hiçbir değişiklik olmaması. Düğüm operatörleri için etki, bir mutabakat kırılması değil opsiyonel destek işi demek: legacy formatlar geçerliliğini koruyor ve tartışmalı bir hard fork'a benzeyen hiçbir adım gerekmiyor. Kapasite böylece plana uygun ilerliyor ve birkaç gün içinde zincir üzerinde doğrulanabilir durumda. Blockspace iddiaları ise bambaşka bir tür problem — blok kurmakla görevli liderlerin ayrıcalıklı emir akışını satıp satmadığı sorusu — ve hiçbir bayt sayısı bunu çözemez. COINOTAG'in okuması şu: akış iddiaları doğru çıkarsa, perakende kullanıcıya maliyeti gelen güven kaybı, herhangi bir kapasite yükseltmesinden daha uzun ömürlü olur.