TS Lombard, Yapay Zeka Hisse Satışını 2000 Dot-Com Zirvesiyle Karşılaştırdı
TS Lombard stratejisti Dario Perkins, 19 Kasım Perşembe günü yapay zeka hisselerindeki satışın önceki döngülerden tanıdık bir örüntü izlediği uyarısında…
AI ÖzetiAI
- TS Lombard stratejisti Dario Perkins 19 Kasım'da yapay zeka hisse satışını 2000 dot-com çöküşüyle karşılaştırdı.
- S&P 500'de teknolojinin ağırlığı yüzde 40'ı aştı; 2000 zirvesinde bu oran kabaca yüzde 35'ti.
- Resmi endeks verileri 30 Ekim itibarıyla sektör payını yüzde 37,4 olarak gösterdi.
- Bitcoin fiyatı 20 Kasım'da yaklaşık 61.300 dolara düştü ve son dört ayın en düşük seviyesini gördü.
Teknoloji Ağırlığı 2000 Zirvesini Geçti
TS Lombard stratejisti Dario Perkins, 19 Kasım Perşembe günü yapay zeka hisselerindeki satışın önceki döngülerden tanıdık bir örüntü izlediği uyarısında bulundu ve 2000 yılındaki dot-com çöküşüyle doğrudan bir karşılaştırma yaptı. 20 Kasım Cuma günü X üzerinde paylaşılan bir piyasa yorumu paylaşımı bu tespiti tek bir rakamla keskinleştirdi: teknolojinin S&P 500 içindeki ağırlığı yüzde 40 barajının üzerine çıktı; 2000 balonunun zirvesinde bu oran kabaca yüzde 35 seviyesindeydi. Temaya bağlı diğer büyük şirketler de hesaba katıldığında toplam pay yüzde 46 sınırını aşıyor. Aynı rakamlar ikinci bir uyarıyı da taşıyordu: S&P 500, Nisan 2025'ten bu yana en kötü haftalık performansına doğru ilerliyordu.
@DeItaone · X gönderisi
Piyasa yorumu paylaşımı.
X'te görüntüle
Yine de hesaplamaların nasıl yapıldığı önemli. S&P Dow Jones Indices'in resmi verileri, 30 Ekim Cuma itibarıyla bilgi teknolojileri sektörünün endeksteki payını yüzde 37,4 olarak gösteriyordu. Yüzde 40 üzeri okumayla aradaki fark, verilerin tarihlemesinden ve sektör kapsamının genişliğinden kaynaklanıyor; yani iki gösterge aynı şeyi ölçmüyor. Yoğunlaşma iki yönlü işliyor: sektörün ne kadar büyüdüğünü gösteriyor ama birkaç büyük isimde yaşanacak bir çöküşün tüm endekse vereceği zararın da boyutunu ortaya koyuyor.
Perkins, mevcut tabloyu 2000 ile birebir aynı görmüyor. Veri merkezi ve bilgi işlem yatırımları sürüyor, yapay zeka işlem gücüne olan talep hâlâ güçlü ve bugünün mega-çekirdek şirketleri dot-com çağındaki pek çok firmanın aksine gerçek kâr ve gelir üretiyor. Uyarısı döngünün biçimiyle ilgili: 2000'deki kırılımın ardından Nasdaq sert düştü, buna karşılık S&P 500 yaklaşık altı ay boyunca rekor seviyelerin yakınında kaldı. Bu da teknolojide baş gösteren sorunun geniş ekonomiye gecikmeli biçimde ulaştığının kanıtı. Perkins'e göre sert düzeltmelerin ardından gelen toparlanmalar, daha büyük riski her zaman sona erdirmiyor.
Baskı 20 Kasım'da ABD dışındaki borsalara da sıçradı. Küresel hisseler geriledi çünkü yatırımcılar ağır yapay zeka altyapı harcamalarının sürdürülebilir getiri üretip üretmeyeceğini sorgulamaya başladı; güvenli liman varlıklarına talep arttı. Bitcoin fiyatı yaklaşık 61.300 dolara kadar düştü ve son dört ayın en düşük seviyesini gördü. Bitcoin'in teknoloji hisseleriyle bağlarına dair önceki analizler, kurumsal katılımın en büyük kripto varlığını Nasdaq'daki risk iştahına daha duyarlı hale getirdiğini ortaya koymuştu; yine de faiz beklentileri, dolar likiditesi ve kaldıraçlı pozisyonların kapanması da fiyatı etkileyen unsurlar arasında.
Fed Tutanakları Enflasyonu Ön Tuttu
S&P 500 son zamanlardaki zirvesinden yüzde 10'dan fazlasını kaybetmiş durumda, ama ABD Merkez Bankası'nın (Fed) Ekim tutanakları politikanın pusulasını hisse fiyatlarında değil enflasyonda tutuyor. Komite, fed fonları faizinin hedef bandını yüzde 3,75 ile 4,00 arasında tuttu; iki üye yüzde 0,25'lik bir artış yapılmasından yana oy kullandı ve neredeyse tüm katılımcılar, enflasyonu yüzde 2 hedefine döndürmek için ek artışların uygun olabileceği görüşünü paylaştı. Kurum içi uzmanlar Eylül PCE enflasyonunu yüzde 3,6, gıda ve enerjinin dışlandığı çekirdek PCE'yi ise yüzde 3,1 olarak hesapladı; yapay zeka altyapı yatırımı, enerji fiyatları ve gümrük tarifelerindeki artışlar ek baskı kaynakları olarak işaretlendi.
Ekonomistler, geri çekilmenin bir politika dönüşünü zorlayacak bir şey içermediğini düşünüyor. CIBC Capital Markets başekonomisti Avery Shenfeld, endeksin son dört yılda kabaca yüzde 100 getiri sağladığını, dolayısıyla yüzde 10'luk bir düşüşün hane halkı servetini tüketimi soğutacak kadar eritmediğini belirtti. BMO Capital Markets'tan Scott Anderson, tüketiciler harcamayı bırakmadığı sürece hisselerin daha da düşebilecek alanı olduğunu ve Fed'in ancak finansal piyasalardaki mutabakat işleyişi çökerse likidite sağlamak için özel bir kredi tesisini devreye açabileceğini söyledi. Nationwide'dan Kathy Bostjancic ise siyasi bir kısıtı işaret etti: Aralık'taki artışın atlanması, Fed'in düşen varlık fiyatlarını yastıklamaya çalıştığı biçimindeki "Fed güvencesi" eleştirilerini davet ederdi.
Ekim'deki beklentilerin üzerinde enflasyon verisinin ardından piyasa fiyatlaması, Aralık'ta artış ihtimaline yüksek olasılık biçiyor; sonrasındaki yol ise tartışmalı. Morgan Stanley'den Michael Gapen kademeli bir tempo savunuyor: Ocak'ta beklemek, Mart'ta ise olası bir ek artış. Citi'den Andrew Hollenhorst, daha önce gevşeme kampında olmasına rağmen artık Aralık başında tek bir artış ve ardından bir dondurma bekliyor; indirimlerin gelecek yıl mümkün olabileceğini düşünüyor. Sıradaki FOMC toplantısı 8 ve 9 Aralık'ta gerçekleşecek; toplantı öncesi açıklanacak enflasyon ve finansal piyasa verileri, hem hamlenin büyüklüğünü hem de duraklamanın zamanlamasını belirleyecek.
İki başlık birlikte okunduğunda, ortaya son alıcı kasıtlı olarak ortadan kalkmış bir piyasa manzarası çıkıyor. Çekirdek PCE'nin yüzde 3,1'de tutunduğu bir Fed, yüzde 10'luk bir hisse düzeltmesini politika olayı olarak görmeyecek; S&P 500'ün yüzde 40 üzerindeki yoğunlaşması ise birkaç yapay zeka hissesinin artık tüm endeksi oynatabildiği anlamına geliyor. Kripto tarafında iletim kanalı belirli bir token faktörü değil, likidite ve risk iştahı: Bitcoin'in 61.300 dolara gerilemesi aynı riskten kaçışın parçasıydı ve kripto türev piyasasında türev verilerinde görülen açık pozisyon kapanmaları, bir geri çekilme başladığında onu derinleştirebiliyor. Politika sorusu 8-9 Aralık'ta masaya geri dönüş yapıyor.
Birincil kaynaklar
Yapay zekâ destekli üretildi, AI ile incelendi ve COINOTAG editöryal gözetiminde yayımlandı.

