Advertise

Bitcoin

Bitcoin (BTC) Geliştiricileri Kuantum Saldırı Riskini Azaltmak İçin BIP-360 ve BIP-361 Taslaklarını Değerlendiriyor

Bitcoin (BTC) geliştiricileri kuantum saldırılarına karşı BIP-360 ve BIP-361 taslaklarını hazırlıyor.

Yazar ol
26 Ekim 2026, 08:03 TSİ4 dakika okuma süresi
AI ÖzetiAI
  • Bitcoin geliştiricileri BIP-360 ve BIP-361 taslaklarını kuantum saldırı riskine karşı hazırlıyor
  • BIP-360, Hunter Beast, Ethan Heilman ve Isabel Foxen Duke tarafından yazıldı
  • BIP-361 taslağı Jameson Lopp ve diğer geliştiriciler tarafından önerildi
  • Charles Edwards, uzlaşma halinde fiyatın yüzde 30 ila 50 yükselebileceğini söyledi
binance.com

Bitcoin (BTC) geliştiricileri kuantum bilgisayar saldırılarına karşı bir savunma hattı hazırlıyor ve bu çalışma artık somut iki taslak halinde masada: BIP-360 ve BIP-361. İkisi de Bitcoin İyileştirme Önerisi, yani ağın işleyişini değiştirmek için geliştiricilerin kullandığı teknik belgeler kapsamında yazıldı ve her ikisi de henüz taslak aşamasında; canlı ağa uygulanan hiçbir değişiklik yok. Aciliyet, yeterince güçlü bir kuantum bilgisayarın bir gün Bitcoin'in değerini tamamen silebileceği yönündeki uyarılardan geliyor. Social Capital kurucusu Chamath Palihapitiya'nın ileri sürdüğü "Bitcoin sıfıra gider" tezi de bu uyarıların en çok konuşulanlarından biri. Kuantum riski tartışması bu arada güvenlik çevrelerinden yatırım çevrelerine sıçradı; Bitcoin fiyatı tartışmasının bu noktaya gelmesi, taslakların kendisinin de yakından incelenmesini beraberinde getirdi. Tehdidin dayanağı anahtar mekaniğinde yatıyor. Bir cüzdanın özel anahtarı, coin'leri harcamak için gereken sırdır; genel anahtar bundan türetilir ve bir işlem imzasının yetkili olduğunu doğrulamakta kullanılır. Klasik donanımda genel anahtardan geriye doğru özel anahtara ulaşmak, tasarım gereği pratikte imkânsız. Belirli matematiksel problemleri çok hızlı çözebilen yeterince büyük bir kuantum bilgisayar ise bu dengeyi değiştirebilir. İşin zorlaştıran yanı maruz kalma süresi: bazı adres türleri genel anahtarı zincir üstünde yıllarca görünür bırakıyor ve Segregated Witness üzerine kurulu Taproot bunlardan biri. Hunter Beast, Ethan Heilman ve Isabel Foxen Duke tarafından kaleme alınan BIP-360 tam da bu uzun vadeli maruziyeteOdaklanıyor. Taslak, pay-to-merkle-root adı verilen, kısaca P2MR diye anılan yeni bir işlem çıktı türü öneriyor; bu tür, genel anahtarların açıkta kalmasına yol açan Taproot özelliklerini ortadan kaldırarak saldırganın zaman içinde eline geçebileceği malzemeyi küçültüyor. Taslak kendi sınırını da çiziyor: BIP-360 tek başına her saldırıyı durdurmuyor, çünkü coin'ler her gönderildiğinde genel anahtar yine kısa bir süre görünür oluyor. Bu açığın kapatılması, kuantum saldırılarına dayanabilecek yeni dijital imza şemaları gerektirebilir. İki öneri birbirinin eki niteliğinde: biri daha güvenli çıktı formatını inşa ediyor, diğeri bu formata geçişin planını yapıyor.

Jameson Lopp ve diğer geliştiriciler tarafından önerilen BIP-361, problemin diğer yarısını ele alıyor: post-kuantum işlem formatları var olduktan sonra mevcut coin'lere ne olacak. Taslak metne göre yeni gönderimler, kriptografik olarak savunmasız legacy adreslerle sınırlandırılacak ve daha sonraki bir aşamada eski dijital imza yönteminin kullanımı da kısıtlanacak. Bu çerçeve, geçişi pasif bir yükseltme yolu değil, güvenli formatlara doğru aktif bir yönlendirme olarak ele alıyor. Lojistik ise başlı başına büyük bir iş. Borsaların ve saklama (custody) hizmeti veren kuruluşların yazılımlarını güncellemesi, bireysel cüzdan kullanıcılarının da aynı şeyi yapması gerekecek; ölçekli bir geçiş üstelik ağa işlem yoğunluğu bindirip ücretleri yükseltebilir. En zor grup, yıllardır kıpırdamamış coin'ler: sahipleri anahtarlarını kaybetmiş, vefat etmiş ya da uzun soluklu bir HODL pozisyonu tercih etmiş fonlar. Bu coin'ler göç edemiyor ve gelecekteki bir kuantum saldırganı için potansiyel hedef olarak kalıyor. Koruma adına bunları kısıtlamak ise bu kez Bitcoin'de mülkiyetin ne kadarının tanınacağı üzerine bir tartışma başlatıyor. Hiçbir şey otomatik devreye girmiyor. Bitcoin (BTC) proof of work üzerine çalışıyor ve merkezi bir işletmecisi yok; bu yüzden madencilerin, düğüm operatörlerinin ve borsaların her kural değişikliğini yürürlükten önce kabul etmesi şart. Yatırım tarafındaki ses, Capriole Investments kurucusu Charles Edwards'tan geldi. Edwards yakın zamanda verdiği bir röportajda, geliştiricilerin kuantum yol haritasında anlaşması halinde fiyatın tek bir günde yüzde 30 ila 50 yükselme potansiyeli taşıdığını söyledi. Onun argümanı şu: post-kuantum imzaların benimsenmesi için 12 ila 18 ay içinde ortaya konacak somut bir plan, piyasanın varlığı ağırlığı altında tutan belirsizliği yeniden fiyatlaması için yeterli olur. Bu iddiaya göre yakın vadeli değerleme senaryosunun merkezinde ETF girişleri ya da madencilik ekonomisi değil, geliştirici uzlaşısı duruyor.

Bu hikâyenin asıl oturduğu yer, kağıt üzerindeki taslak ile gerçek dağıtım arasındaki mesafe. Tartışmanın birincil belgeleri olan taslak spesifikasyonları teknik bir yolun var olduğunu doğruluyor; ancak BIP'lerin hiçbiri birleştirilmiş, test edilmiş ya da takvime alınmış değil ve Bitcoin'in imzalarını kırabilecek bir kuantum makinesi şimdiye dek gösterilmiş değil. Edwards'ın yüzde 30 ila 50'lik senaryosu, uzlaşının tek başına varlığı yeniden fiyatlaması varsayımına dayanıyor; oysa taslakların kendi yazarları uzlaşmayı son adım değil, en zor adım olarak çerçeveliyor. Taslakların kurmadığı şey zamanlama. Pratikteki yarış, kuantum donanım gelişimi ile geniş Bitcoin ekosisteminin en yavaş uzlaşma süreci arasında ve hangisinin önce geleceği sorusu hâlâ açık.

COINOTAG'in editöryal ve araştırma ekibi.

AI Destekli

Yapay zekâ destekli üretildi, AI ile incelendi ve COINOTAG editöryal gözetiminde yayımlandı.