Bitcoin Yükselirken ABD, Fed Dijital Dolarını 2030’a Kadar Yasakladı

Kripto Haberleri

ABD, tarihinde ilk kez bir merkez bankası dijital parasını (CBDC) yasaklıyor ve bu gelişme Bitcoin (BTC) cephesinde olumlu karşılanıyor: 21st Century ROAD to Housing Act adlı konut yasası, gece yarısı Başkan Donald Trump’ın imzası olmaksızın otomatik olarak yürürlüğe giriyor. Anayasa gereği, Kongre’nin onayladığı bir tasarı, yasa koyucular oturumdayken başkanın masasında 10 gün beklediğinde imza ya da veto olmasa dahi yasalaşıyor. Trump metni imzalamayacağını açıkça doğruladı, ancak süre dolmadan önce onu durduracak resmi hiçbir adım atmadı. Konut erişilebilirliği paketinin içine gizlenen bir madde ise Federal Rezerv’in (Fed) dijital dolar ihraç etmesini yasaklıyor — bu, kripto sektörünün ve mahremiyet savunucularının uzun süredir dile getirdiği bir öncelikti.

Getirilen kısıtlama, Fed’in 31 Aralık 2030’a kadar — yani yaklaşık dört buçuk yıllık bir pencere boyunca — bir CBDC ya da buna büyük ölçüde benzeyen herhangi bir dijital varlık üretmesini engelliyor. İncelediğimiz tasarı metni, merkez bankası dijital parasını Fed’in doğrudan yükümlülüğü olarak ihraç edilen ve kamuya geniş biçimde sunulan, dolar cinsinden bir araç olarak tanımlıyor. Yasak sona erse bile merkez bankasının dijital dolar için Kongre’nin açık yetkilendirmesine ihtiyaç duyacağı belirtiliyor. En kritik nokta şu: düzenleme yalnızca Fed’i hedef alıyor ve özel olarak ihraç edilen stablecoin’leri (sabit değerli kripto para) ile diğer özel dijital dolar biçimlerini tümüyle dışarıda bırakıyor. Böylece bu, ülkedeki ilk yasal CBDC yasağı olma özelliği taşıyor.

Trump, imzalamayı reddetmesini bir protesto olarak sundu ve Senato’dan öncelikle Mart ayından bu yana savunduğu tartışmalı seçmen kaydı düzenlemesi SAVE America Act’i ilerletmesini istedi. Bir sosyal medya paylaşımında başkan, konut yasasını destekleyen Cumhuriyetçileri “akılsız” olarak nitelendirdi ve yasa koyucuları önceliği seçim tasarısına vermeye çağırdı. Trump, 24 Haziran’da planlanan imza törenini de iptal etmişti. Cumhuriyetçi Kongre liderleri SAVE Act’in geçme şansının çok düşük olduğunu kabul ederken, bu açmaz çözülmeden kaldı. Beyaz Saray, Trump’ın süre dolmadan resmi bir veto yayımlayıp yayımlamayacağını açıklamayı reddederek soruları başkanın kamuya açık açıklamalarına yönlendirdi.

Aritmetik, Trump’a fazla manevra alanı bırakmıyordu. Konut paketi Senato’dan 85’e 5, Temsilciler Meclisi’nden ise 358’e 32 oyla geçmişti; her iki oran da başkanlık vetosunu geçersiz kılmak için gereken üçte iki eşiğinin rahatça üzerindeydi. Trump tasarıyı resmen reddetseydi metin Kongre’ye geri dönecek ve yasa koyucular onu yeniden geçirecek oylara zaten sahip olacaktı. Kimi analistler, Kongre 10 günlük süre içinde tatile girerse tasarının düşeceği “cep vetosu” (pocket veto) ihtimalini gündeme getirmişti; ancak Temmuz başındaki ara, resmi bir kapanış sayılmadı. Bu usul ayrıntısı, yasanın ve içindeki CBDC hükmünün başkanın tutumundan bağımsız olarak yürürlüğe gireceğini garantiledi.

Kripto sektörü, ABD’de bir dijital dolara uzun süredir karşı çıkıyor; bunun vatandaşların finansal faaliyetleri üzerinde federal bir gözetime kapı aralayabileceğini ve özel stablecoin’lerle doğrudan rekabet edeceğini savunuyor. Pratikte Fed projeye pek istekli görünmemişti; yeni Başkan Kevin Warsh dahil yönetimi, herhangi bir girişimin hem Beyaz Saray hem de Kongre desteği gerektireceğini defalarca vurgulamıştı. Destekçiler yasağı, merkez bankasının bu alandaki çekingenliğini idari takdire bırakmak yerine kanuna işleyen sembolik bir zafer olarak görüyor. Altcoin piyasasındaki yatırımcılar, stablecoin ihraççıları ve DeFi kredi platformları için düzenleme, algılanan bir rekabet tehdidini ortadan kaldırıyor.

Bu gelişme, Kongre’deki en önemli kripto tasarılarından biri sayılan Dijital Varlık Piyasası Netliği (CLARITY) Yasası’na yönelik ilgiyi de artırdı. Tasarı, Temsilciler Meclisi’nden ve iki kritik Senato komitesinden çoktan geçti; Cumhuriyetçi liderler, yasa koyucular aradan dönünce Temmuz ayında genel kurulda tam bir oylama bekliyor. Bazı gözlemciler, Trump’ın ilgisiz bir yasanın imzasız geçmesine izin vermesinin, borsa denetimi ve token sınıflandırması açısından merkezi öneme sahip bir piyasa yapısı çerçevesinin kaderini nasıl etkileyeceğini sorguluyor. Şimdilik CLARITY Yasası’nın yolu ayrı ilerliyor, ancak konut yasası örneği, sonuçları yalnızca başkanın iradesinin değil, usul mekaniğinin de belirleyebileceğini gösteriyor.

Tüm bunlar bir arada değerlendirildiğinde ortaya bir dönüm noktası çıkıyor: Washington ilk kez bir CBDC yasağını kanuna yazdı ve böylece devlet eliyle çıkarılacak bir alternatif yerine özel dijital varlıkları kayıran düzenleyici rüzgârı güçlendirdi. Ne var ki COINOTAG’ın toplu piyasa verilerine dair okumamız bu iyimserliği dizginliyor. Korku ve Açgözlülük Endeksi 100 üzerinden 23’te, yani Aşırı Korku bölgesinde bulunuyor; Bitcoin baskınlığı yüzde 69,7 seviyesinde, toplam kripto para piyasa değeri ise 1,84 trilyon dolar civarında seyrediyor — bu, sermayenin Bitcoin’de yoğunlaştığı savunmacı bir duruşa işaret ediyor. Bitcoin 64.000 dolar dolayında işlem görürken bu politik kazanım, hâlâ tüm zamanların en yüksek seviyesinin epey altında, temkinli bir piyasaya denk geliyor; burada yapısal netlik, uzun vadede kısa vadeli duyarlılığı geride bırakabilir.