Ethereum Vakfı, Hegotá Yükseltmesi İçin Zorunlu EIP'leri Açıkladı: EIP-7805 ve EIP-8141 Öne Çıkıyor

Ethereum Vakfı, Ethereum (ETH) ağının bir sonraki sert çatalı (hard fork) Hegotá için iki iyileştirme teklifini “kesinlikle yayınlanması gereken” (must ship) kategoriye aldı ve yükseltmenin omurgasını sansür direnci ile daha esnek hesap kimlik doğrulaması etrafında şekillendirdi. Pazartesi günü yayımlanan sıralamada Vakfın Protokol kümesi, 62 öneriyi değerlendirmeye aldı; küme içindeki yaklaşık 60 araştırmacı ve mühendisin katkısıyla hazırlandı. En çarpıcı yan ise şu: Vakıf ilk kez tek bir yükseltme için, ayrı ekiplerin bireysel görüşleri yerine ortak ve birleşik bir tutum paylaştı. Tam sıralama, Vakfın resmi Hegotá EIP yayınında yer alıyor.

FOCIL ve Frame Transactions Hegotá'nın Merkezinde

Sıralamanın iki yıldızı, FOCIL olarak bilinen EIP-7805 ve Frame Transactions (Çerçeve İşlemler) adlı EIP-8141. İkisi de Hegotá'nın konsensüs ve yürütme katmanlarındaki temel taşı olarak konumlandırılmış durumda. FOCIL, kullanıcıların uygun işlemlerinin merkezi blok üreticilerine bel bağlamadan bloğa girmesinin önünü açıyor; mekanik olarak her slot (zaman dilimi) içinde birden fazla doğrulayıcı (validator) ekleme listesi sunabiliyor. Böylece tek bir üreticinin bir işlemi sessizce listesinden çıkarma imkânı ortadan kalkıyor. Frame Transactions ise hesap soyutlamasını (account abstraction) protokol düzeyinde yerleşik hale getiriyor ve kuantum sonrası kimlik doğrulamasına giden yolu açıyor; iki yardımcı teklifle birlikte, gizlilik uygulamaları için protokol seviyesinde yapı taşları sunabilir. Geliştiricilerin EIP-8141 Frame Transactions'ı 2027 Hegotá penceresine kilitlemesini daha önce aktarmıştık.

“Must ship” etiketi sembolik değil; takvim gücü taşıyor. Vakıf, iki tekliften herhangi biri teknik bir sıkıntıyla karşılaşırsa, teklif listeden çıkarılmadan önce Hegotá'nın zaman çizelgesinin kaydırılması gerektiğini açıkça belirtti. Ana yıldızların dışında 15 öneri A-tier'da, yani geliştirme ya da test kısıtları kesintiye zorlamadıkça yayınlanmaları beklenen grupta; sekiz öneri hâlâ dahil edilme adayı, yedi öneri çizginin altında kaldı ama tamamen elenmedi. Geri kalan 28 öneri ise kesin olarak reddedildi. Unutulmamalı: Bu liste, Hegotá'nın kapsamı henüz netleşmemişken kapsam kararına danışmanlık yapan bir girdi; nihai teknik şartname değil.

Kuantum Direnci İçin Aralık 2029 Son Tarihi

Vakfın bir eşlik eden çalışması, Protokol kümesinin bugünkü ve uzun vadeli geliştirme önceliklerini ortaya koydu; en kritik hedef savunma tarafında: Ethereum'un temel katmanının Aralık 2029'a kadar kuantum bilişim saldırılarına dayanıklı hale getirilmesi. Bu son tarihin önemi, yeterince büyük kuantum makinelerinin mevcut hesapları koruyan eliptik eğri imzalarını (elliptic-curve signature) sonunda kırabilecek olmasından geliyor; Frame Transactions'ın hesap soyutlaması, kimlik doğrulama modelinin göçü için ilk protokol düzeyindeki adım. Hegotá kapsamının arkasındaki değerlendirme de geniş kapsamlıydı — kümedeki dokuz ekip katıldı, toplamda 397 değerlendirme yorumu geldi ve tartışmalı bazı öneriler yüz yüze toplantılarda masaya yatırıldı. Vakıf, kapsamın kümenin uzun vadeli teknik taahhütlerini ve ekipler arası uzlaşıyla belirlenen öncelikleri yansıttığını söyledi. İki öneri ise sıralamada yer almadı; Glamsterdam'ın ana ağ verisi bekleniyor. Glamsterdam, Hegotá'dan önce gelen ve ölçeklenebilirliği iyileştirip temel katmanı güçlendiren yükseltme. İstemci ekipleri, Glamsterdam tamamlanır tamamlanmaz 2026'nın sonlarında Hegotá'nın geliştirmesine başlayabilir.

Yayın takvimi, Ethereum'un son büyük yükseltmesi Fusaka'nın izini sürüyor; Fusaka 3 Aralık 2025'te aktive olmuştu. Amiral gemisi özelliği PeerDAS, düğümlerin rollup verisini işleme biçimini değiştirdi: her düğüm daha az indirme-yükleme yaparken Layer 2 ağları için veri kapasitesi artıyor. Sansür direnci, doğrulayıcı sorumluluklarının özüne dokunan bir başlık; validator rolünün anlamı bu çatalla bir kez daha genişliyor. Teknik çizgiyi derinlemesine izlemek isteyen okuyucular, Ethereum'un yükseltme soyağacına ilişkin rehberimize bakabilir. Glamsterdam yaklaştıkça kapsam kararlarını Ethereum yükseltmeleri merkezimizden izlemeye devam edeceğiz. Piyasayı anlık izlemek isteyen okurlar, spot ve vadeli fiyatları Gate üzerinden canlı takip edebilir.

2026 Sonu Geliştirme Penceresi Gündemde

COINOTAG'ın resmi yayından okuması şöyle: Hegotá alışılmadık bir disiplinle kapsamlanıyor — iki “must ship” EIP çatalı tanımlıyor ve Vakıf, takvimin her iki teklifin de kesilmesinden önce esnemesi gerektiğini açıkça ifade ediyor. Bu, düğüm operatörleri ve proof-of-stake katılımcıları için anlamlı bir taahhüt: istemci geliştirmesinin 2026 sonunda açılması, operatörlere aktivasyona hazırlanmak için tanımlı bir pencere sunuyor. FOCIL sansür direncini sertleştirirken Frame Transactions protokolü kuantum sonrası kimlik doğrulamasına yönlendiriyor; bu tabloda Hegotá performans odaklı değil, güvenlik öncelikli bir çatal olarak şekilleniyor ve Aralık 2029 kuantum son tarihi bu sıralamaya sağlam bir geri dayanak sağlıyor.